Table of Contents
Arbitrum blockchain nedir?
Arbitrum, Ethereum’un yeteneklerini geliştirmek için tasarlanmış, uzmanlaşmış bir Layer 2 blockchain’dir. Görevi, Ethereum üzerindeki akıllı sözleşmelerin (smart contract) işlenmesini daha hızlı ve daha uygun maliyetli hâle getirmektir. Arbitrum’un yeniliğinin özü, işlemlerin yalnızca daha ucuz olmasını değil aynı zamanda çok daha hızlı tamamlanmasını da sağlayan Layer 2 rollup teknolojisidir. Bu da onu, Ethereum ağında yüksek hacimli işlemleri verimli biçimde yönetmesi gereken geliştiricilerin gözdesi hâline getirdi. Dahası, Ethereum’a göre uyarlandığı için Arbitrum’u mevcut Ethereum projelerine entegre etmek kolaydır ve Ethereum ekosistemine aşina geliştiricilere sorunsuz bir geçiş sunar.
Kısa tarihçe ve gelişimi
Arbitrum’un yolculuğu oldukça ilgi çekicidir. Her şey 2018’de, aralarında Ed Felten, Steven Goldfeder ve Harry Kalodner’ın da bulunduğu bir grup parlak Princeton Üniversitesi zihninin Ethereum’un ölçeklenebilirlik sınırlarını aşmak için bir araya gelmesiyle başladı. Sonunda Arbitrum’a dönüşen bir Layer 2 çözümü için o dâhiyane fikri ortaya attılar. 2021’e geldiğimizde işler gerçekten kızışmaya başladı. Arbitrum’un arkasındaki şirket olan Offchain Labs, ana ağ (mainnet) beta sürümleri olan Arbitrum One’ı işte o zaman kullanıma sundu. Bu lansman oyunun kurallarını değiştirdi; çünkü daha verimli Ethereum tabanlı uygulamalar geliştirmek isteyen geliştiricilere yeni olanaklar açtı. İşin güzel yanı mı? Blockchain topluluğunun dikkatini hızla çekti ve Ethereum’un evriminde önemli bir kilometre taşı oldu.
Arbitrum ekosistemi hakkında bilmeniz gerekenler
Arbitrum ekosistemi çok geniştir ve binden fazla farklı platform ile uygulamayı kapsar. Bunlardan bazılarına bir göz atalım:
Uniswap (UNI): Uniswap, kullanıcıların merkezi bir aracıya ihtiyaç duymadan çeşitli kripto paraları swap etmesine olanak tanıyan merkeziyetsiz bir borsa protokolüdür. Arbitrum ekosistemine likidite sağlar ve kullanıcılara tokenları sorunsuzca alıp satma imkânı sunar.
Uniswap’ta 1 yıllık hacme göre en iyi tokenlar. Kaynak: uniswap.org
SushiSwap (SUSHI): SushiSwap, Arbitrum üzerinde çalışan bir başka merkeziyetsiz borsadır. Yield farming, staking ve diğer DeFi özelliklerini sunar; bu da onu ödül kazanmak ve varlık alıp satmak isteyen kullanıcılar için popüler bir seçim hâline getirir.
Aave (AAVE): Aave, Arbitrum ağına genişlemiş, merkeziyetsiz bir borç verme ve borç alma platformudur. Kullanıcılar faiz kazanmak için varlıklarını ödünç verebilir veya teminat göstererek varlık ödünç alabilir. Arbitrum’daki likidite ve borç verme hizmetlerine katkıda bulunur.
Arbitrum blockchain’ini kullanmaya başlama
Arbitrum’u kullanmaya başlamak kolaydır. Şu adımları izleyin:
Arbitrum cüzdanı kurma
İlk adım, Gem Wallet gibi özel bir kripto cüzdan edinmektir. ARB tokenlarını yönetmeye yardımcı olur ve ekosistemin tamamına erişim sağlar. Gem Wallet; kullanıcı dostu, güvenli ve işlevsel olacak şekilde tasarlanmıştır, açık kaynaklı ve öz saklamalı özellikleriyle kullanıcıları güçlendirir.
ARB edinme
Ardından işlemler için ARB tokenları edinin. Bunları kripto borsalarından, arkadaşlarınızdan veya yarışmalardan elde edebilirsiniz. En kolay yöntem, kredi kartıyla doğrudan kripto cüzdan içinden satın almaktır. Gem Wallet bu süreci basitleştirir ve güvenilirliği ile güvenliği artırır.
ARB stake etme
Ağ istikrarı için kritik olan ARB tokenlarını stake etme işlemine katılın. Staking yalnızca pasif gelir demek değildir; blockchain güvenliğinin omurgasıdır. Gem Wallet, ARB sekmesindeki iki tıklamalık süreçle staking’i basitleştirir ve erişilebilirliği güvence altına alır.
